TechToolThai

สำรองรูปและคลิปครอบครัวลงฮาร์ดดิสก์ภายนอก ควรมีกี่ชุด เก็บที่ไหน

สำรองรูปและคลิปครอบครัวลงฮาร์ดดิสก์ภายนอก ควรมีกี่ชุด เก็บที่ไหน
ที่มา: Wikimedia Commons

ฮาร์ดดิสก์ภายนอกของบ้านสมมติหลังหนึ่งเป็นที่เก็บรูปงานแต่ง รูปลูกตั้งแต่แรกเกิด และคลิปงานบุญของญาติทั้งหมด วันหนึ่งเสียบแล้วเครื่องไม่เห็นไดรฟ์ หรือเห็นแต่เปิดโฟลเดอร์ไม่ได้ ไฟล์ทั้งหมดอยู่ในนั้นเพียงชุดเดียว

สถานการณ์สมมตินี้ไม่ได้ต้องการเทคโนโลยีซับซ้อนในการป้องกัน แค่ต้องมีมากกว่าหนึ่งสำเนา และเก็บแต่ละสำเนาให้ถูกที่

“ที่บ้านซื้อฮาร์ดดิสก์ภายนอกมาลูกหนึ่ง ก๊อปรูปจากมือถือทุกคนลงไปแล้ว แบบนี้ถือว่าสำรองแล้วหรือยังคะ”

(คำถามตัวอย่างที่สมมติขึ้น แต่เป็นความเข้าใจที่พบได้ทั่วไป)

คำตอบคือยังไม่ครบ ถ้าลบรูปในมือถือออกหลังก๊อปเสร็จ ไดรฟ์ลูกนั้นกลายเป็นที่เก็บตัวจริงเพียงชุดเดียว ไม่ใช่ตัวสำรองอีกต่อไป

ควรมีกี่สำเนา

หลักที่ใช้กันแพร่หลายคือแนวคิด 3-2-1 อธิบายแบบบ้านๆ ได้ว่า ให้ไฟล์สำคัญมีอยู่หลายชุด เก็บบนอุปกรณ์มากกว่าหนึ่งแบบ และให้อย่างน้อยหนึ่งชุดอยู่นอกบ้าน

สำหรับครอบครัวทั่วไป อาจจัดได้ประมาณนี้

ไม่จำเป็นต้องทำครบทั้งหมดในวันเดียว เริ่มจากมีสองชุดก่อนก็ดีกว่าเดิมมาก

ไดรฟ์แบบไหน

ไดรฟ์ภายนอกที่ขายทั่วไปมีสองแบบหลัก ฮาร์ดดิสก์จานหมุนให้ความจุต่อเงินสูงกว่า เหมาะกับคลังรูปและวิดีโอที่ใหญ่ขึ้นทุกปี แต่ข้างในมีจานหมุนและหัวอ่าน จึงไม่ชอบแรงกระแทก โดยเฉพาะตอนกำลังทำงาน SSD ภายนอกทนแรงกระแทกได้ดีกว่าและพกพาสะดวก แต่ราคาต่อความจุสูงกว่า ความต่างพื้นฐานของสองแบบนี้มีเทียบไว้ในบทว่าด้วย SSD กับ HDD

ไม่ว่าเลือกแบบไหน ไดรฟ์ทุกชนิดเสียได้ อายุการใช้งานขึ้นกับการใช้และการเก็บ สัญญาณเตือนที่ควรรู้จัก เช่น เสียงแปลก หรือการก๊อปไฟล์ที่ช้าผิดปกติ มีรวบรวมไว้ในเรื่องอายุของชิ้นส่วนคอมแต่ละชิ้น

เมื่อได้ไดรฟ์ใหม่มา โดยเฉพาะที่ซื้อจากร้านที่ไม่คุ้นเคยหรือราคาถูกผิดปกติ ควรทดสอบความจุจริงก่อนวางใจ เพราะมีของที่ตั้งค่าให้แสดงความจุเกินกว่าที่เก็บได้จริง ไฟล์ที่ก๊อปลงไปเกินจุดนั้นจะเสียโดยไม่มีอะไรเตือน วิธีสังเกตและทดสอบอยู่ในบทแฟลชไดรฟ์และ SSD ความจุปลอม

เก็บที่ไหน

ไดรฟ์สำรองที่เสียบค้างไว้กับคอมตลอดเวลา เสี่ยงไปพร้อมกับตัวเครื่อง ทั้งไฟกระชาก มัลแวร์ที่เข้ารหัสไฟล์ หรือการลบผิดโฟลเดอร์ จึงควรเสียบเฉพาะตอนสำรองแล้วถอดออกอย่างถูกวิธี

ไฟล์ที่ควรได้รับการดูแลแบบนี้มากที่สุดคือไฟล์ที่ถ่ายซ้ำไม่ได้ อย่างคลิปขบวนแห่ที่เดินผ่านในงานประเพณีของมหาชัย ที่ญาติผู้ใหญ่ยังร่วมขบวนอยู่ หรือรูปงานบุญที่ทั้งครอบครัวมาพร้อมหน้า หายไปแล้วไม่มีทางกลับไปถ่ายใหม่

ตรวจว่ากู้คืนได้จริง

สำเนาที่ไม่เคยถูกเปิดดู เท่ากับยังไม่รู้ว่ามีอยู่จริงหรือเปล่า การตรวจไม่ต้องทำทั้งไดรฟ์ทุกครั้ง แค่สุ่มเปิดรูปและคลิปจากหลายๆ ปีบนไดรฟ์สำรอง ดูว่าเปิดได้ ภาพไม่แตก คลิปเล่นได้จนจบ และจำนวนไฟล์ในโฟลเดอร์ใกล้เคียงกับต้นฉบับ

ควรทำหลังสำรองครั้งใหญ่ทุกครั้ง และทำซ้ำเป็นระยะแม้จะไม่ได้เพิ่มไฟล์ใหม่ ถ้าเจอไฟล์ที่เปิดไม่ได้ จะได้รู้ตัวตอนที่ต้นฉบับยังอยู่

หยิบไดรฟ์สำรองที่บ้านขึ้นมาเสียบสักครั้ง เลือกโฟลเดอร์ปีที่เก่าที่สุดแล้วเปิดดูสักสองสามรูป ถ้าทุกไฟล์เปิดได้ปกติ ก็ถอดไดรฟ์เก็บเข้าที่เดิมได้อย่างสบายใจ